چشم‌انداز اقتصاد ایران در سال ۱۳۹۷

نشست چشم‌انداز اقتصاد ایران در سال ۱۳۹۷ در قالب هفتمین نشست از سلسله نشست‌های رسانه، افکار عمومی و بازنمایی رویداد در محل ساختمان مرکزی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برگزار شد. این نشست با حضور همکاران مؤسسه راهبردهای بازنشستگی صبا، کارشناسان و خبرنگاران رسانه­ ها و با سخنرانی سعیده شفیعی، روزنامه‌نگار و پژوهشگر اقتصادی، سعید داراب، مشاور اقتصادی و سرمایه‌گذاری، رضا مجیدزاده پژوهشگر اقتصادی و سیاسی توسعه  در تاریخ ۱۳۹۷/۰۵/۲۳ از ساعت ۱۰ تا ۱۲ برگزار شد.

به گزارش روابط عمومی موسسه راهبردهای بازنشستگی صبا در ابتدا خانم سعیده شفیعی به بررسی چشم‌انداز اقتصاد جهانی و اقتصاد منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا پرداخته و بیان کرد نتیجه برجام و اعمال تحریم‌ها تأثیر بسزایی بر صادرات چین به‌عنوان بزرگ‌ترین شریک تجاری ایران خواهد داشت. وی سه سناریوی: خروج آمریکا از برجام، امضای برجام۲ و بروز جنگ جدید در خاورمیانه را برای چشم‌انداز برجام نام برد.

در بخش دوم این نشست رضا مجیدزاده به بررسی مدل توسعه‌پذیری در شاخص‌های نهادی اقتصاد ایران پرداخت. وی فضای انگیزشی ایران را فضایی شلوغ و پر از موازی­کاری توصیف کرد و مشخصه اصلی این فضا را تأثیرپذیری از بازیگران یا سازمان‌های خارجی و بی‌تدبیری دانست. وی در ادامه افزود حاصل این بی‌اعتمادی به بازیگران داخلی، از دست دادن سه کلید همکاری، هماهنگی و اطمینان خواهد بود. مجیدزاده در تحلیل وضعیت سه ماه نخست سال ۹۷ بیان کرد: اعلام نرخ دولتی ارز، موج عظیمی از رانت‌خواری توسط سازمان‌های اقتصادی را به وجود آورد به‌طوری‌که این اقدام بر شاخص‌های کنترل رفتار فرصت­طلبانه، اثر منفی شدیدی به جای گذاشت و ساختار انتخاب را به سمت افزایش تقاضای سفته­بازی و صف‌های طویل خرید سکه و ارز هدایت کرد. بر اساس گفته وی شاخص‌های توسعه‌پذیری در کشور حتی از سناریو بدبینانه پیش‌بینی شده در کتاب نیز گذر کرده است. این پژوهشگر اقتصادی، دلیل این امر را مدیریت منفی در داخل کشور (از آزادی رسانه‌ها تا مدیریت بازاری اقتصادی) دانست و گفت: این موارد به تنش‌های خارجی که در کتاب پیش‌بینی شده بود اضافه شده است و در نتیجه ما شاهد افت بیشتر در شاخص‌های توسعه‌پذیری کشور هستیم.

سعید داراب که سومین سخنران این نشست بود به بررسی بازار سرمایه، نرخ ارز و رشد اقتصادی پرداخت. وی تأکید کرد در سناریوی محتمل که در زمستان سال ۹۶ در نگارش کتاب برای بازار سرمایه در نظر گرفته شد، تداوم تنگنای دسترسی به ذخایر ارزی و افزایش تنش در روابط خارجی پیش­بینی شده بود. وی در ادامه بیان کرد: بررسی حساب خالص سرمایه ایران از ابتدای سال ۹۵ بیانگر مشکلات جدی ارزی بوده و جهش اخیر نرخ ارز نیز  ناشی از این مشکلات است. وی با بیان این نکته که پیش‌بینی‌های انجام‌شده در کتاب برای بازار سرمایه تا امروز محقق شده است، در مورد آینده بازار سرمایه در سال جاری گفت: کاهش قیمت جهانی کالاها، افزایش قیمت نفت، ادامه اثرات ناشی از افزایش نرخ ارز ، افزایش نرخ تورم و افزایش سود بانکی، کاهش رشد اقتصادی و حتی رشد منفی اقتصادی، تشدید تنگنای مالی دولت برای هفت ماه آینده پیش‌بینی می‌شود.  

در پایان نیز جلسه پرسش و پاسخ با مشارکت حاضران برگزار شد.